PBM
Knowledge café
PBM
Persoonlijke beschermingsmiddelen (PBM) vormen het laatste niveau in de veiligheidshiërarchie. De wetgeving vertrekt vanuit een duidelijk principe: collectieve bescherming gaat altijd vooraf aan individuele bescherming.
Collectieve beschermingsmiddelen beschermen een groep werknemers tegelijk tegen gevaren op de werkplek, zonder dat de werknemer zelf iets moet dragen of bedienen. Denk aan leuningen en hekwerken, valbeveiligingssystemen, ventilatiesystemen, aanrijdbeveiliging, afschermingen op machines, geluidsabsorberende panelen en brand- en rookdetectiesystemen. Pas wanneer collectieve maatregelen het restrisico niet volledig kunnen wegnemen, komt PBM in beeld.
Dit principe wordt in de praktijk vaak over het hoofd gezien. PBM is geen vervanging voor collectieve bescherming, maar een aanvulling op het restrisico dat overblijft nadat collectieve maatregelen zijn toegepast.
PBM zijn wettelijk verankerd in Verordening (EU) 2016/425 en moeten voldoen aan strikte eisen vooraleer ze op de markt mogen worden gebracht.

Waaraan moet een PBM voldoen?
Doeltreffend
PBM moeten de drager beschermen tegen de beoogde restrisico’s. Om dit te staven worden geharmoniseerde normen gebruikt — dit geeft de eindgebruiker de zekerheid dat het product het beoogde beschermingsniveau biedt (presumption of conformity conform Verordening (EU) 2016/425).
Comfort en pasvorm
Een PBM dat niet gedragen wordt, beschermt niet. Dragers moeten de PBM gedurende de volledige periode van blootstelling willen en kunnen dragen terwijl ze hun werkzaamheden efficiënt uitvoeren. Een goede pasvorm is daarvoor een voorwaarde.
Duurzaam
PBM moeten bestand zijn tegen de omgevingsfactoren en arbeidsomstandigheden waarin ze worden gebruikt, en hun beschermende eigenschappen behouden gedurende de volledige levensduur.
Combineerbaar
Waar van toepassing moeten PBM combineerbaar zijn met andere PBM of veiligheidsuitrusting — bijvoorbeeld gehoorbescherming in combinatie met een veiligheidshelm en/of ademhalingsbescherming.
Vergezeld van:
- Instructies van de fabrikant: hoe het PBM gebruikt, opgeborgen en onderhouden moet worden
- EU-conformiteitsverklaring: ondertekend door de fabrikant, bevestigt conformiteit met alle eisen van de PBM-productwetgeving
PBM-categorieën
Hoofdbescherming
Doeltreffend
PBM moeten de drager beschermen tegen restrisico’s.
Om hieraan te voldoen moeten ze minimum aan de essentiële vereisten van PBM Verordening (EU)2016/425 voldoen. Voornamelijk worden er geharmoniseerde normen gebruikt om dit te kunnen staven (presumption of conformity) en zo de eindgebruiker te verzekeren dat ze weldegelijk het beoogde beschermingsniveau bieden.
Comfort en pasvorm
Dragers van PBM moeten bereid zijn om ze gedurende de volledige periode van blootstelling aan het gevaar te dragen en toch hun werkzaamheden efficiënt uitvoeren. Daarom is een goede pasvorm noodzakelijk.
Duurzaam
PBM moeten duurzaam zijn en bestand zijn tegen de omgevingsfactoren en arbeidsomstandigheden waarin ze worden gebruikt. Ze moeten gedurende hun volledige levensduur bestand zijn tegen slijtage en blootstelling aan gevaren. Ze moeten dus hun beschermende eigenschappen behouden gedurende de levensduur ervan.
Combineerbaar
Indien van toepassing, moeten PBM combineerbaar zijn met andere PBM of veiligheidsuitrusting. Dit kan bijvoorbeeld van toepassing zijn bij het dragen van gehoorbescherming in combinatie met veiligheidshelmen en/of ademhalingsbescherming en/of oog- en gelaatsbescherming.
Vergezeld van:
- Instructies van de fabrikant: Fabrikanten van PBM moeten duidelijke instructies verstrekken welke risico’s het PBM afdekt, hoe dit gebruikt, opgeborgen, onderhouden moet worden, enz. Dit alles om de doeltreffendheid en levensduur ervan te waarborgen.
- EU-conformiteitsverklaring: Fabrikanten moeten bij het PBM een EU-conformiteitsverklaring afleveren. Deze verklaring op eer, waarborgt de drager dat het PBM dat werd aangeschaft, voldoet aan alle eisen van de PBM-productwetgeving.
Oog- en gelaatsbescherming
Doeltreffend
PBM moeten de drager beschermen tegen restrisico’s.
Om hieraan te voldoen moeten ze minimum aan de essentiële vereisten van PBM Verordening (EU)2016/425 voldoen. Voornamelijk worden er geharmoniseerde normen gebruikt om dit te kunnen staven (presumption of conformity) en zo de eindgebruiker te verzekeren dat ze weldegelijk het beoogde beschermingsniveau bieden.
Comfort en pasvorm
Dragers van PBM moeten bereid zijn om ze gedurende de volledige periode van blootstelling aan het gevaar te dragen en toch hun werkzaamheden efficiënt uitvoeren. Daarom is een goede pasvorm noodzakelijk.
Duurzaam
PBM moeten duurzaam zijn en bestand zijn tegen de omgevingsfactoren en arbeidsomstandigheden waarin ze worden gebruikt. Ze moeten gedurende hun volledige levensduur bestand zijn tegen slijtage en blootstelling aan gevaren. Ze moeten dus hun beschermende eigenschappen behouden gedurende de levensduur ervan.
Combineerbaar
Indien van toepassing, moeten PBM combineerbaar zijn met andere PBM of veiligheidsuitrusting. Dit kan bijvoorbeeld van toepassing zijn bij het dragen van gehoorbescherming in combinatie met veiligheidshelmen en/of ademhalingsbescherming en/of oog- en gelaatsbescherming.
Vergezeld van:
- Instructies van de fabrikant: Fabrikanten van PBM moeten duidelijke instructies verstrekken welke risico’s het PBM afdekt, hoe dit gebruikt, opgeborgen, onderhouden moet worden, enz. Dit alles om de doeltreffendheid en levensduur ervan te waarborgen.
- EU-conformiteitsverklaring: Fabrikanten moeten bij het PBM een EU-conformiteitsverklaring afleveren. Deze verklaring op eer, waarborgt de drager dat het PBM dat werd aangeschaft, voldoet aan alle eisen van de PBM-productwetgeving.
Gehoorbescherming
Doeltreffend
PBM moeten de drager beschermen tegen restrisico’s.
Om hieraan te voldoen moeten ze minimum aan de essentiële vereisten van PBM Verordening (EU)2016/425 voldoen. Voornamelijk worden er geharmoniseerde normen gebruikt om dit te kunnen staven (presumption of conformity) en zo de eindgebruiker te verzekeren dat ze weldegelijk het beoogde beschermingsniveau bieden.
Comfort en pasvorm
Dragers van PBM moeten bereid zijn om ze gedurende de volledige periode van blootstelling aan het gevaar te dragen en toch hun werkzaamheden efficiënt uitvoeren. Daarom is een goede pasvorm noodzakelijk.
Duurzaam
PBM moeten duurzaam zijn en bestand zijn tegen de omgevingsfactoren en arbeidsomstandigheden waarin ze worden gebruikt. Ze moeten gedurende hun volledige levensduur bestand zijn tegen slijtage en blootstelling aan gevaren. Ze moeten dus hun beschermende eigenschappen behouden gedurende de levensduur ervan.
Combineerbaar
Indien van toepassing, moeten PBM combineerbaar zijn met andere PBM of veiligheidsuitrusting. Dit kan bijvoorbeeld van toepassing zijn bij het dragen van gehoorbescherming in combinatie met veiligheidshelmen en/of ademhalingsbescherming en/of oog- en gelaatsbescherming.
Vergezeld van:
- Instructies van de fabrikant: Fabrikanten van PBM moeten duidelijke instructies verstrekken welke risico’s het PBM afdekt, hoe dit gebruikt, opgeborgen, onderhouden moet worden, enz. Dit alles om de doeltreffendheid en levensduur ervan te waarborgen.
- EU-conformiteitsverklaring: Fabrikanten moeten bij het PBM een EU-conformiteitsverklaring afleveren. Deze verklaring op eer, waarborgt de drager dat het PBM dat werd aangeschaft, voldoet aan alle eisen van de PBM-productwetgeving.
CE-markering
Ademhalingsbescherming
Doeltreffend
PBM moeten de drager beschermen tegen restrisico’s.
Om hieraan te voldoen moeten ze minimum aan de essentiële vereisten van PBM Verordening (EU)2016/425 voldoen. Voornamelijk worden er geharmoniseerde normen gebruikt om dit te kunnen staven (presumption of conformity) en zo de eindgebruiker te verzekeren dat ze weldegelijk het beoogde beschermingsniveau bieden.
Comfort en pasvorm
Dragers van PBM moeten bereid zijn om ze gedurende de volledige periode van blootstelling aan het gevaar te dragen en toch hun werkzaamheden efficiënt uitvoeren. Daarom is een goede pasvorm noodzakelijk.
Duurzaam
PBM moeten duurzaam zijn en bestand zijn tegen de omgevingsfactoren en arbeidsomstandigheden waarin ze worden gebruikt. Ze moeten gedurende hun volledige levensduur bestand zijn tegen slijtage en blootstelling aan gevaren. Ze moeten dus hun beschermende eigenschappen behouden gedurende de levensduur ervan.
Combineerbaar
Indien van toepassing, moeten PBM combineerbaar zijn met andere PBM of veiligheidsuitrusting. Dit kan bijvoorbeeld van toepassing zijn bij het dragen van gehoorbescherming in combinatie met veiligheidshelmen en/of ademhalingsbescherming en/of oog- en gelaatsbescherming.
Vergezeld van:
- Instructies van de fabrikant: Fabrikanten van PBM moeten duidelijke instructies verstrekken welke risico’s het PBM afdekt, hoe dit gebruikt, opgeborgen, onderhouden moet worden, enz. Dit alles om de doeltreffendheid en levensduur ervan te waarborgen.
- EU-conformiteitsverklaring: Fabrikanten moeten bij het PBM een EU-conformiteitsverklaring afleveren. Deze verklaring op eer, waarborgt de drager dat het PBM dat werd aangeschaft, voldoet aan alle eisen van de PBM-productwetgeving.
CE-markering
Handbescherming
Doeltreffend
PBM moeten de drager beschermen tegen restrisico’s.
Om hieraan te voldoen moeten ze minimum aan de essentiële vereisten van PBM Verordening (EU)2016/425 voldoen. Voornamelijk worden er geharmoniseerde normen gebruikt om dit te kunnen staven (presumption of conformity) en zo de eindgebruiker te verzekeren dat ze weldegelijk het beoogde beschermingsniveau bieden.
Comfort en pasvorm
Dragers van PBM moeten bereid zijn om ze gedurende de volledige periode van blootstelling aan het gevaar te dragen en toch hun werkzaamheden efficiënt uitvoeren. Daarom is een goede pasvorm noodzakelijk.
Duurzaam
PBM moeten duurzaam zijn en bestand zijn tegen de omgevingsfactoren en arbeidsomstandigheden waarin ze worden gebruikt. Ze moeten gedurende hun volledige levensduur bestand zijn tegen slijtage en blootstelling aan gevaren. Ze moeten dus hun beschermende eigenschappen behouden gedurende de levensduur ervan.
Combineerbaar
Indien van toepassing, moeten PBM combineerbaar zijn met andere PBM of veiligheidsuitrusting. Dit kan bijvoorbeeld van toepassing zijn bij het dragen van gehoorbescherming in combinatie met veiligheidshelmen en/of ademhalingsbescherming en/of oog- en gelaatsbescherming.
Vergezeld van:
- Instructies van de fabrikant : Fabrikanten van PBM moeten duidelijke instructies verstrekken welke risico’s het PBM afdekt, hoe dit gebruikt, opgeborgen, onderhouden moet worden, enz. Dit alles om de doeltreffendheid en levensduur ervan te waarborgen.
- EU-conformiteitsverklaring: Fabrikanten moeten bij het PBM een EU-conformiteitsverklaring afleveren. Deze verklaring op eer, waarborgt de drager dat het PBM dat werd aangeschaft, voldoet aan alle eisen van de PBM-productwetgeving.
CE-markering
Keuzetools
Beschermende kleding
Doeltreffend
PBM moeten de drager beschermen tegen restrisico’s.
Om hieraan te voldoen moeten ze minimum aan de essentiële vereisten van PBM Verordening (EU)2016/425 voldoen. Voornamelijk worden er geharmoniseerde normen gebruikt om dit te kunnen staven (presumption of conformity) en zo de eindgebruiker te verzekeren dat ze weldegelijk het beoogde beschermingsniveau bieden.
Comfort en pasvorm
Dragers van PBM moeten bereid zijn om ze gedurende de volledige periode van blootstelling aan het gevaar te dragen en toch hun werkzaamheden efficiënt uitvoeren. Daarom is een goede pasvorm noodzakelijk.
Duurzaam
PBM moeten duurzaam zijn en bestand zijn tegen de omgevingsfactoren en arbeidsomstandigheden waarin ze worden gebruikt. Ze moeten gedurende hun volledige levensduur bestand zijn tegen slijtage en blootstelling aan gevaren. Ze moeten dus hun beschermende eigenschappen behouden gedurende de levensduur ervan.
Combineerbaar
Indien van toepassing, moeten PBM combineerbaar zijn met andere PBM of veiligheidsuitrusting. Dit kan bijvoorbeeld van toepassing zijn bij het dragen van gehoorbescherming in combinatie met veiligheidshelmen en/of ademhalingsbescherming en/of oog- en gelaatsbescherming.
Vergezeld van:
- Instructies van de fabrikant: Fabrikanten van PBM moeten duidelijke instructies verstrekken welke risico’s het PBM afdekt, hoe dit gebruikt, opgeborgen, onderhouden moet worden, enz. Dit alles om de doeltreffendheid en levensduur ervan te waarborgen.
- EU-conformiteitsverklaring: Fabrikanten moeten bij het PBM een EU-conformiteitsverklaring afleveren. Deze verklaring op eer, waarborgt de drager dat het PBM dat werd aangeschaft, voldoet aan alle eisen van de PBM-productwetgeving.
CE-markering
Voetbescherming
Doeltreffend
PBM moeten de drager beschermen tegen restrisico’s.
Om hieraan te voldoen moeten ze minimum aan de essentiële vereisten van PBM Verordening (EU)2016/425 voldoen. Voornamelijk worden er geharmoniseerde normen gebruikt om dit te kunnen staven (presumption of conformity) en zo de eindgebruiker te verzekeren dat ze weldegelijk het beoogde beschermingsniveau bieden.
Comfort en pasvorm
Dragers van PBM moeten bereid zijn om ze gedurende de volledige periode van blootstelling aan het gevaar te dragen en toch hun werkzaamheden efficiënt uitvoeren. Daarom is een goede pasvorm noodzakelijk.
Duurzaam
PBM moeten duurzaam zijn en bestand zijn tegen de omgevingsfactoren en arbeidsomstandigheden waarin ze worden gebruikt. Ze moeten gedurende hun volledige levensduur bestand zijn tegen slijtage en blootstelling aan gevaren. Ze moeten dus hun beschermende eigenschappen behouden gedurende de levensduur ervan.
Combineerbaar
Indien van toepassing, moeten PBM combineerbaar zijn met andere PBM of veiligheidsuitrusting. Dit kan bijvoorbeeld van toepassing zijn bij het dragen van gehoorbescherming in combinatie met veiligheidshelmen en/of ademhalingsbescherming en/of oog- en gelaatsbescherming.
Vergezeld van:
- Instructies van de fabrikant: Fabrikanten van PBM moeten duidelijke instructies verstrekken welke risico’s het PBM afdekt, hoe dit gebruikt, opgeborgen, onderhouden moet worden, enz. Dit alles om de doeltreffendheid en levensduur ervan te waarborgen.
- EU-conformiteitsverklaring: Fabrikanten moeten bij het PBM een EU-conformiteitsverklaring afleveren. Deze verklaring op eer, waarborgt de drager dat het PBM dat werd aangeschaft, voldoet aan alle eisen van de PBM-productwetgeving.
CE-markering
Voetbescherming valt onder de verordening EU 2016/425 en moet dus een CE-markering hebben.
Extra informatie
Presentatie maart 2025: Invloeden van de wetgevingen op aangepaste voetbescherming
Valbescherming
Huidbescherming
Ook huidbescherming valt onder PBM binnen de Codex over het Welzijn op het werk. Deze moet voldoen aan de essentiële eisen van de Verordening (EG) nr. 1223/2009 Cosmetica
Verplichtingen voor werkgevers en werknemers i.v.m. PBM
- PBM moeten regelmatig worden geïnspecteerd, opgeborgen en onderhouden volgens de aanbevelingen van de fabrikant.
- Er moeten specifieke opleidingen/een toolbox worden gegeven, essentieel om te voorkomen dat PBM aan effectiviteit vermindert wegens foutief gebruik.
